Cây muồng đen - mô hình nông lâm kết hợp

#1
Những năm gần đây, hồ tiêu đang là một trong những cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế cao cho các các nhà vườn. Tuy nhiên hồ tiêu cũng có những rủi ro nhất định khi dịch bệnh ngày càng diễn biến phức tạp. Trong khi đó chi phí đầu tư cho hồ tiêu luôn làm nhiều người muốn trồng nhưng “mơ không nổi”.

Từ những thực tế đó, các nhà khoa học, công tác khuyến nông không ngừng nghiên cứu và đưa ra mô hình trồng tiêu bằng trụ cây sống đã và đang mang lại hiệu quả kinh tế cao mà chi phí đầu tư thấp phù hợp với mọi người. Đối tượng cây trồng được chọn làm trụ tiêu cũng khá đa dạng cũng như tính 2 mặt của các loại cây “trụ sống” này.

Gòn có ưu điểm là ít tán (ít tốn công phát tán), dễ trồng, phát triển nhanh nhưng thân trơn dây tiêu khó bám vào thân gòn nên đòi hỏi cần phải buột dây tiêu vào thân gòn (rất tốn công); Keo gỗ thì khó sống khi bị tỉa ngọn; Xoan đỏ thì tán nhiều; … và người ta đã chọn nhiều đối tượng trong đó có cây muồng đen.

Muồng đen hay muồng xiêm (Senna siamea) là cây họ đậu (Fabaceae) cây thân gỗ, lá kép lông chim một lần chẵn; là cây chịu hạn tốt. Muồng đen được xếp vào gỗ nhóm 1 rất tốt. Lõi khó mục không bị mối mọt ăn nên rất chuộng trong xây dựng nhà cửa, đóng đồ gia dụng cao cấp, thường dùng để tiện trụ cầu thang giả cổ.

large_gal_49472_51afeedea282c.jpg

Gỗ muồng (ảnh Internet)
Với những đặc điểm như vậy, muồng đen được dùng để là trụ tiêu; cây chắn gió cho café, hồ tiêu,... theo mô hình nông lâm kết hợp.

Cách gieo trồng và chăm sóc muồng đen.

Muồng đen là cây có khả năng tái sinh mạnh. Lợi dụng đặc điểm này người ta có thể tiến hành giâm thân cây muồng theo hình thức nhân giống vô tính.

Cách làm như sau: chọn những thân cây đang sinh trưởng tốt, không sâu bệnh rồi tiến hành khoanh bỏ một đoạn vỏ của cây để tạo sẹo (do sự tái sinh mạnh của cây nên khả năng tạo sẹo cũng rất lớn). Sau khi khoanh bỏ vỏ khoảng 1 tháng sẹo sẽ hình thành. Lúc này có thể tiến hành cắt cây đưa về vườn giâm hoặc trồng để làm trụ tiêu, trụ hàng rào. Chú ý tưới ẩm và che mát cho cây giai đoạn đầu để cây không bị mất quá nhiều nước dẫn đến chết thân. Có thể dùng chế phẩm keo liền sẹo để bôi lên các vết cắt nhằm giúp quá trình phát sẹo nhanh hơn và đồng thời làm liền vết cắt tránh bị các mầm bệnh xâm nhập cũng như mất nước từ trong thân.

Ngoài ra, chúng ta cũng có thể tiến hành nhân giống bằng hạt. Hạt muồng già và chín vào khoảng tháng 2- 4 âm lịch. Chọn những hạt khoẻ, mọng (căng chắt) để làm giống. Sau khi chọn được hạt giống tiến hành phơi nhẹ (không phơi ngoài trời nắng gắt) để hạt khô đều và phôi phát triển hoàng thiện tránh làm tổn thương phôi hạt.
Bước tiếp theo là phá trạng thái ***̉ của hạt. Với tất cả các loại cây trồng; nhất là với những cây “hoang dã” thì trạng thái ***̉ của hạt là biện pháp giúp bảo vệ và duy trì nòi giống. Cây muồng cũng không ngoại lệ. Hạt muồng có thể tồn tại ở trại thái ***̉ tự nhiên 2-5 năm mà không hư hỏng.

Có thể phá trạng thái ***̉ của hạt bằng các cách sau: dùng nhiệt độ (ngâm nước ấm 600C thời gian 2 giờ) hay dùng acid Nitrice liều 5%, acid sulfurice và các loại hoocmon kích thích.

Sau khi phá trạng thái ***̉ của hạt, ta tiến hành kích thích quá trình nảy mầm của hạt bằng các chế phẩm như Antonic (2,4D) liều 2ml/l hay GA3 liều 2-5ppm,… rồi ủ hạt trong thời gian 48 – 72 giờ hạt sẽ bắt đầu nứt nanh.
Khi hạt nứt nanh ta tiến hành cấy hạt vào bầu đất đã chuẩn bị sẳn. Bầu lớn hay bé tuỳ vào lịch trồng cây mà ta đã xây dựng từ trước. Cấy mỗi hạt vào 1 bầu rồi tưới nước và duy trì độ ẩm khoảng 68%. Sau 5 ngày cây sẽ nảy mầm như hình sau:
IMG_0114.JPG


IMG_0116.JPG


Và đây là hình ảnh về hạt giống
IMG_0122.JPG

Chăm sóc cây trong bầu đất, đặt trong vườn ươm khoảng 2-5 tháng thì có thể đem ra trồng được.

Để trồng làm trụ tiêu bằng cây ươm từ hạt có thể tiến hành trồng cây muồng trước 1-5 năm trước khi bắt đầu trồng tiêu vào.

Để trồng muồng làm cây chắn gió ta có thể trồng 1 hoặc 2 hàng tuỳ vào mức độ và yêu cầu từng vùng. Nếu trồng 2 hàng thì cây cách cây 2m; 2 hàng so le nhau sẽ đạt hiệu quả tốt nhất.

Sau khi trồng 10-15 năm có thể tiến hành khai thác gỗ như một sản phẩm phụ mang lại hiệu quả kinh tế không hề nhỏ.

Đây hứa hẹn là một mô hình nông lâm kết hợp mang lại hiệu quả kính tế cũng như lợi ích môi trường trong tương lai không xa.

Chú ý:

Muồng là cây họ đậu nên trồng cây muồng không làm xấu đất, không xói mòn nhưng cây muồng dễ bị sâu tất công. Cần có quan sát kịp thời và biện pháp trừ hiệu quả để đạt năng kết quả tốt. Có thể dùng hạt long não (loại đặt trong tủ quần áo) để treo lên trên ngọn cây. Mùi hương long não góp phần hạn chế bướm vào đẻ trứng. Mỗi năm nên thay hạt long não 1 lần sau khi kết thúc mùa mưa.
THIÊN LÝ
 

Last edited:

chienmdht

"Kiên nhẫn là dấu ấn của tình thương"
#4
Em thích nhất mô hình này. Toàn cây và cây yêu thật là yêu. Chỉ cần các cây phù hợp với nhau cùng sống với nhau thì làn nên rất nhiều thứ diệu kỳ và tươi đẹp.
Không biết ở miền Bắc có ai có mô hình này kết hợp cây gì với cây gì thì chỉ em với ạ?
 

bskeu

_
Nông dân @
#5
Em thích nhất mô hình này. Toàn cây và cây yêu thật là yêu. Chỉ cần các cây phù hợp với nhau cùng sống với nhau thì làn nên rất nhiều thứ diệu kỳ và tươi đẹp.
Không biết ở miền Bắc có ai có mô hình này kết hợp cây gì với cây gì thì chỉ em với ạ?
1. trong tây nguyên người ta thường trồng muồng đen làm nọc tiêu hoặc trồng quanh rẫy cà phê, trong theo bờ lô. cây này đến mùa mưa thì sâu rất nhiều, đến nỗi phân sâu đen cả 1 vùng quanh gốc, nhưng cây lớn cũng nhanh và gỗ có tỷ lệ lõi nhiều.
2. đúng là trong phân loại nhóm gỗ thì muồng đen thuộc nhóm I, nhưng em hỏi mấy bác làm mộc thì mấy bác nói đó là muồng rừng chứ không. phải là cây này thuộc nhóm I. trên tây nguyên học đang thu mua gỗ này nhiều.ở cưmgar nmình thấy có bãi tập kết gỗ này rất lớn.
 

chienmdht

"Kiên nhẫn là dấu ấn của tình thương"
#6
1. trong tây nguyên người ta thường trồng muồng đen làm nọc tiêu hoặc trồng quanh rẫy cà phê, trong theo bờ lô. cây này đến mùa mưa thì sâu rất nhiều, đến nỗi phân sâu đen cả 1 vùng quanh gốc, nhưng cây lớn cũng nhanh và gỗ có tỷ lệ lõi nhiều.
2. đúng là trong phân loại nhóm gỗ thì muồng đen thuộc nhóm I, nhưng em hỏi mấy bác làm mộc thì mấy bác nói đó là muồng rừng chứ không. phải là cây này thuộc nhóm I. trên tây nguyên học đang thu mua gỗ này nhiều.ở cưmgar nmình thấy có bãi tập kết gỗ này rất lớn.
Thế ở miền Bắc có trồng đc ko cậu nhỉ?
1. Nếu cây bị sâu thì tìm cách chống sâu theo phương pháp hữu cơ đc ko nhỉ?
2. Mình mà trồng là cũng thích trồng quanh bìa rừng, gỗ quý thì càng tốt, không thì trông nó cũng thật đẹp vì hoa nó đẹp :), không biết nó còn tác dụng gì ngoài gỗ ko nhỉ? Mình xem hình cảm giác nó giống cây cơm nguội mà ở đường phố ngoài này hay trồng :)
 

bskeu

_
Nông dân @
#7
gỗ nó không quí lắm đâu cậu. nếu cậu thích trồng gỗ quí cậu nên sưu tầm cây gỗ quí bản địa thì hay hơn. vừa bảo tồn gen vừa có cây gỗ quí.sâu nhiều nhưng mình thấy nó lớn bình thường à.cây to cậu cũng k xử trí hết sâu đâu.cậu nuôi thêm vài con gà quanh gốc cho nó ăn bướm ăn sâu:D
 

#8
Nó là loại gỗ tạp thì đúng hơn , cây lớn nhanh như thổi làm sao ma là gổ tốt. Nó là cây bò cạp mà ở miền tây có cũng nhiều. Lá nó vò nát có mùi nồng khó chịu . đúng không các bác.
 

Ngaytrovellcd

_
Nông dân @
#9
Nó là loại gỗ tạp thì đúng hơn , cây lớn nhanh như thổi làm sao ma là gổ tốt. Nó là cây bò cạp mà ở miền tây có cũng nhiều. Lá nó vò nát có mùi nồng khó chịu . đúng không các bác.
Cây muồng khác với cây bò cạp bác à. Cứ xem lại cho kỹ là biết. Trái bò cạp tròn dài còn trái muồng dẹp
 

tranvi

Nông dân tự lo
BQT WEBSITE
#10
Nó là loại gỗ tạp thì đúng hơn , cây lớn nhanh như thổi làm sao ma là gổ tốt. Nó là cây bò cạp mà ở miền tây có cũng nhiều. Lá nó vò nát có mùi nồng khó chịu . đúng không các bác.
Vậy bác nói tới Cây Bò cạp nước, trái nó dài giống như trái Ô môi nhưng nhỏ hơn.
 

bskeu

_
Nông dân @
#11
Nó là loại gỗ tạp thì đúng hơn , cây lớn nhanh như thổi làm sao ma là gổ tốt. Nó là cây bò cạp mà ở miền tây có cũng nhiều. Lá nó vò nát có mùi nồng khó chịu . đúng không các bác.
gỗ bọ cạp (không phải là bọ cạp nước) đẹp và cứng lắm đó bác. cây này lá nhìn cũng như muồng nhưng nhỏ hơn.tây nguyên đang mùa hoa của nó.
 

Ngaytrovellcd

_
Nông dân @
#13
Nhìn cái trái thì giống, nhưng cây bò cạp mà Ngaytrovellcd từng nhìn thấy hoa màu trắng hồng chứ không phải màu vàng như hình trên. Trái tròn là của bò cạp; trái muồng dẹp như trái cây hoa điệp (nhưng dài và nhỏ hơn).
 

nguyenminhhai

Ếch ngồi đáy giếng
#14
Cây muồng lớn nhanh nhưng gỗ tương đối chắc, muốn có gỗ tốt nên để 20 năm tuổi trở lên lõi cây lớn gỗ tương đối già mới có giá trị.
Chuyện sâu trên cây muồng là chuyện... thường. Chẳng có gì để lo lắng, chúng tự sinh tự diệt, chưa bao giờ tôi thấy muồng bị chết vì đám sâu ăn lá này. Thậm chí sau một đợt bị ăn trụi lủi cây phát đọt dường như mạnh mẽ hơn xanh tốt hơn.
Trước đây chỗ ngõ nhà tôi có mọc 2 cây muồng đen. Có lẽ do mọc độc lập nên chúng lớn rất nhanh khoảng 12 năm mà một trong hai cây đã có đường kính gốc đến 40cm lõi 20cm vì đụng lộ giới nên phá bỏ cách nay mấy năm đến bây giờ phần gốc đã mục giác mà lõi vẫn còn đó.
Cũng cách nay khoảng 4 năm một lần vá xe dọc đường chỗ nông trường càphê Chư Sê thấy người ta đang khai thác hàng muồng 25 năm tuổi trồng bao cà phê dọc QL 14, nhiều cây có đường kính 70>80cm. Trò chuyện với anh thợ sữa xe, anh ấy nói hàng muồng chưa đến 200 cây được bán cho một đơn vị chế biến gỗ với giá trên 2 tỉ. Họ khai thác đào lấy luôn cả gốc.
 

bskeu

_
Nông dân @
#15
Cây muồng lớn nhanh nhưng gỗ tương đối chắc, muốn có gỗ tốt nên để 20 năm tuổi trở lên lõi cây lớn gỗ tương đối già mới có giá trị.
Chuyện sâu trên cây muồng là chuyện... thường. Chẳng có gì để lo lắng, chúng tự sinh tự diệt, chưa bao giờ tôi thấy muồng bị chết vì đám sâu ăn lá này. Thậm chí sau một đợt bị ăn trụi lủi cây phát đọt dường như mạnh mẽ hơn xanh tốt hơn.
Trước đây chỗ ngõ nhà tôi có mọc 2 cây muồng đen. Có lẽ do mọc độc lập nên chúng lớn rất nhanh khoảng 12 năm mà một trong hai cây đã có đường kính gốc đến 40cm lõi 20cm vì đụng lộ giới nên phá bỏ cách nay mấy năm đến bây giờ phần gốc đã mục giác mà lõi vẫn còn đó.
Cũng cách nay khoảng 4 năm một lần vá xe dọc đường chỗ nông trường càphê Chư Sê thấy người ta đang khai thác hàng muồng 25 năm tuổi trồng bao cà phê dọc QL 14, nhiều cây có đường kính 70>80cm. Trò chuyện với anh thợ sữa xe, anh ấy nói hàng muồng chưa đến 200 cây được bán cho một đơn vị chế biến gỗ với giá trên 2 tỉ. Họ khai thác đào lấy luôn cả gốc.
hàng muồng này có phải ở quốc lộ 25 về ayunpa không ạ.ngày trước 2 bên đường có 2 hàng muồng rất mát và đẹp vì cây lớn 2 hàng đã khép tán.có thể nói đoạn đường này đẹp nhất mà em đã từng đi.họ cắt bán cách đây khoảng 2-3 năm gì đó.gốc vẫn còn, dk gốc khá to khoảng 60-70,cây cao hơn chục mét