• Dismiss Notice

    Để đảm bảo thời vụ lúa mùa

    Thảo luận trong 'Tin nông nghiệp' , 31/5/11

    1. Guest Guest

      Do rét đậm rét hại kéo dài, đặc biệt rét đậm sang cả sau lập xuân (một hiện tượng hiếm gặp trong nhiều năm), lúa xuân của hầu hết các tỉnh miền Bắc bị kéo dài thời gian sinh trưởng và trổ bông chậm hơn so với những năm có điều kiện bình thường 15-20 ngày, cũng có những địa phương đánh giá là chậm hơn 20-25 ngày, thực tế cho thấy các tỉnh có tập quán thời vụ gieo cấy sớm thì sự trễ vụ dài hơn.


      Thời điểm lúa trổ bông của các tỉnh đồng bằng sông Hồng thường bắt đầu từ tuần 1 tháng 5 và kết thúc trổ bông vào khoảng đầu tuần 3 của tháng 5 dương lịch, vụ xuân 2011, phần lớn thời điểm trổ bông bắt đầu từ giữa tuần 2 tháng 5 (15/5) đến hết tháng 5, cá biệt vùng ảnh hưởng của phèn, mặn có thể kéo dài sang đầu tháng 6. Như vậy thời gian thu hoạch sẽ bắt đầu từ giữa tháng 6 đến đầu tháng 7 dương lịch.


      Thời vụ vụ mùa sẽ chịu áp lực hết sức căng thẳng với chủ trương mở rộng trà mùa sớm và nhiều địa phương để đảm bảo thời vụ cho lúa vụ mùa sẽ phải thu hoạch, làm đất và gieo cấy chỉ trong vòng 2 tuần, nhiều vấn đề cần phải được áp dụng tổng hợp để có thể giải quyết các vướng mắc này. Xin được thảo luận như sau:


      1. Thu hoạch nhanh, gọn lúa vụ xuân: Thường thì bà con nông dân miền Bắc có thói quen thu hoạch lúa khá già, và nhiều vụ thu hoạch khi mà 100% số hạt trên bông đã chuyển hết màu vàng, thậm chí các cuống gié đã khô, thời gian từ trổ đến thu hoạch 30 - 35 ngày. Việc thu hoạch muộn không hề có lợi vì: Năng suất không tăng, thậm chí sẽ bị giảm do dễ rụng hạt khi thu hoạch, chất lượng gạo lại bị ảnh hưởng và ăn không ngon, không mềm dẻo do cấu trúc tinh bột bị tác động của các điều kiện bất thuận của thời tiết, sâu bệnh hại.


      Việc thu hoạch muộn cũng sẽ chịu rất nhiều rủi ro ở vụ xuân do bão gió và mưa lớn thường xảy ra ở giai đoạn này. Vì vậy cần thông tin và khuyến cáo trên các phương tiện và kênh thông tin (truyền hình, đài phát thanh tỉnh, huyện, xã, thậm chí cả tờ rơi, tờ bướm…) nhằm từng bước thay đổi nhận thức và tập quán thu hoạch của đa số nông dân hiện nay. Lúa vụ xuân nên thu hoạch với kinh nghiệm dân gian đã truyền lại là: “xanh nhà hơn già đồng” và nên thu hoạch ngay khi lúa chính 85- 90%, chỉ khoảng 25-27 ngày sau trổ thoát. Như vậy động tác này sẽ giúp giảm căng thẳng thời vụ cho lúa mùa 4-5 ngày.


      2. Không để mất lấm (giữ nước cạn lúc thu hoạch và dứt khoát không để khô mặt ruộng). Nếu để mất lấm, sẽ rất khó khăn cho công tác làm đất, gốc lúa và rơm, rạ độn ruộng không thể hoai mục kịp thời khi cấy, việc này sẽ gây hiệu ứng ngộ độc cho lúa mùa, và chính việc ngộ độc lại tác động và làm kéo dài thời gian sinh trưởng, lúa mùa lại trổ muộn hơn và khó cho bố trí cây vụ đông ưa ấm.


      3. Chọn hình thức thu hoạch hợp lý, làm đất khẩn trương: Nếu thu hoạch cắt sát gốc thì nên gom rạ vào góc ruộng và sử dụng các chất vi sinh, PennacG, kết hợp vôi bột và lân để ủ cho rơm rạ hoai mục nhanh bón cho lúa hoặc cây màu vụ sau. Trường hợp thu hoạch bằng máy gặt đập liên hợp hoặc cắt lửng cần vãi 15-20 kg vôi bột/sào, bón các loại sản phẩm vi sinh làm phân hủy nhanh rơm, rạ và tranh thủ cày lật đất ngay sau thu hoạch, giữ nước sâu vừa phải để xúc tiến quá trình phân hủy, khuyến cáo bón lót bằng phân hữu cơ vi sinh như Azotobacterin.


      Khuyến cáo nông dân sử dụng máy làm đất cỡ trung hoặc máy lớn lồng vùi rạ ngay sau thu hoạch.


      4. Để gieo cấy lúa mùa đúng thời vụ, phải đảm bảo thời vụ gieo mạ; hình thức gieo mạ linh hoạt có thể mạ dược nếu có quỹ đất màu, quỹ đất mạ mùa đã được giải phóng, trường hợp không giải phóng đất kịp thời nên sử dụng hình thức mạ nền cứng, mạ lốc... chân đất chủ động tưới tiêu nên gieo sạ, gieo vãi theo thời vụ khuyến cáo của địa phương. Riêng mạ nền gieo ở vụ mùa cần tính toán để có ruộng cấy khi mạ gieo 8-10 ngày tuổi, chăm sóc mạ tốt để mạ đanh dảnh cứng cây, trên mạ cần áp dụng tốt các biện pháp phòng chống rầy nhằm hạn chế sự chích hút làm lan truyền bệnh LSĐ, phun sản phẩm ET để giúp cây lúa chống được vàng lá do ngộ độc hữu cơ sau cấy. Biện pháp này nếu tận dụng tối đa giúp giảm áp lực thời gian gieo cấy 5-7 ngày.


      5. Giống lúa lựa chọn cho vụ mùa trà mùa sớm để làm cây vụ đông ưa ấm cần chọn các giống cảm ôn ngắn ngày hiện khá phong phú trên thị trường như: N87, Khang dân, TBR36, P6 đột biến, VS1, QR1, lúa Nhật, các giống lúa lai ngắn ngày tương đương Khang dân, nhìn chung cần lựa chọn các giống có thời gian sinh trưởng dưới 105 ngày ở vụ mùa.


      6. Việc áp dụng phân bón phải tuân thủ nguyên tắc bón lót sâu, bón lót mỗi sào 5-7kg phân vi sinh Azotobacterin, bón tập trung đầu vụ, bón thúc ngay sau cấy 7-10 ngày khi lúa bén rễ và bắt đầu đẻ nhánh, chủng loại phân bón nên sử dụng phân phức hợp hoặc hỗn hợp đa dinh dưỡng (NPK), hạn chế sử dụng đạm đơn, bón tăng kali và bón ngay khi lúa đẻ tối đa. Cần lưu ý rằng ở vụ mùa với các giống ngắn ngày từ cấy đến đẻ tối đa và phân hóa chỉ trên dưới 25 ngày. Việc bón tập trung, bón cân đối bón sớm, kết hợp sử dụng các chất hỗ trợ sinh trưởng như 3M, KH, ET, Yogen... sẽ đẩy nhanh quá trình ra rễ và quá trình sinh trưởng giúp rút ngắn thời gian sinh trưởng của các giống lúa 5-7 ngày.


      7. Cuối cùng là các giải pháp về nước: ở vụ mùa thủy lợi phải theo phương châm: rút cạn lòng sông, tưới nông mặt ruộng, tiêu úng là chính. Vụ mùa ở miền Bắc là vụ mưa bão, cao điểm mưa thường xảy ra vào cuối tháng 7, tháng 8, vì vậy nhu cầu tưới chủ động không phải là vấn đề lớn, nếu để ngập úng sẽ ảnh hưởng đến đẻ nhánh, kéo dài phục hồi và kéo dài thời gian sinh trưởng.


      Ở Thái Bình, vụ xuân 2008 với kỷ lục rét đậm, rét hại 40 ngày, và thời điểm lúa trổ qua theo dõi cũng phổ biến từ 20- 30/5, một bộ phận sang đầu tháng 6, năng suất lúa vụ xuân 2008 cũng là một năm đạt rất cao, và đến 5/7 Thái Bình cũng đã gieo cấy được trên 30 ngàn ha trong cơ cấu trà lúa mùa sớm. Như vậy nếu vụ này tổ chức tốt các biện pháp chỉ đạo và mỗi biện pháp góp sức “một chút” thì chúng ta vẫn đảm bảo được thời vụ của vụ mùa, nhất là thời điểm trổ bông để làm được cây vụ đông ưa ấm.


      Công việc cần chú ý nhất trong tháng này là bảo vệ lúa xuân cuối vụ, bảo vệ thành quả mà nông dân đã giành giật từ sự bất thuận của trời, đó là phát hiện, phòng trừ kịp thời các đối tượng sâu bệnh gây hại; số 1 là rầy các loại, rầy đã và đang bùng phát ở Thái Lan, ở các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long, và nguy cơ di trú ra hại lúa miền Bắc là cực lớn, tiếp theo là sâu đục thân cuối vụ với các chân ruộng lúa trổ sang cuối tháng 5 đầu tháng 6.


      Một chút kinh nghiệm xin được trao đổi với các đồng nghiệp.











      Bao Nong Nghiep Viet Nam
       
      Last edited by a moderator: 9/3/14
      Đang tải...

    Chia sẻ trang này

    Đang tải...
    Đang tải...